ALS en de snelle behoefte aan woningaanpassingen

S
Sandra Kuijpers
Mantelzorg & Woningaanpassingen Expert
Medische Aandoeningen & Specifieke Zorg · 2026-02-15 · 7 min leestijd

ALS verandert alles, en wel heel snel. Je wereld wordt kleiner, maar je huis moet juist groter en toegankelijker worden.

Je hebt geen tijd te verliezen. Je hebt direct een veilige, praktische woonomgeving nodig. Dit is een helder stappenplan voor jou, je partner of mantelzorger. We focussen op concrete oplossingen, de Wmo, en slimme domotica. Je leest precies wat je nodig hebt, hoe je het aanpakt en wat het kost.

Stap 1: De huidige situatie in kaart brengen

Je begint bij de basis. Loop je huis langs en noteer alles wat nu al lastig is.

  1. Maak een plattegrond van je woning op schaal 1:50. Teken elke ruimte en zet de maten erbij. Doe dit op A3-papier of digitaal. Reken 1 uur.
  2. Meet alle doorgangen: deurbreedte, gangbreedte en traptreden. Gebruik een rolmaat. Noteer in centimeters. Bijvoorbeeld: deur 78 cm, gang 95 cm. Reken 30 minuten.
  3. Check vloeren: tapijt, laminaat, tegels. Schrijf op waar je uitglijdt of blijft haken. Noteer hoogteverschillen. Reken 20 minuten.
  4. Tel traptreden en meet de stootborden. Gemiddelde trede: diepte 22-25 cm, hoogte 17-20 cm. Reken 15 minuten.
  5. Loop een route van bed naar wc en van wc naar woonkamer. Zet een timer op 2 minuten. Lukt het niet? Noteer waar het misgaat.

Kijk met een kritische blik naar drempels, deurwaarden en de trap. Denk ook aan de badkamer en de slaapkamer.

Materialen en voorwaarden

Vraag je af: waar val ik? Waar blijf ik hangen? Veelgemaakte fout: je focust alleen op de trap, maar vergeet de badkamer. Doe beide. Heb je dit klaar?

Dan ga je verder. Dit is je basis voor een Wmo-aanvraag en een offerte voor traplift of badkamerverbouwing.

Stap 2: Wmo-aanvraag en indicatie regelen

De Wmo is je belangrijkste route voor woningaanpassingen. De gemeente betaalt vaak een deel, soms alles.

  1. Bel het Wmo-loket van je gemeente. Vraag om een indicatie voor woningaanpassing en hulpmiddelen. Zeg: “Ik heb ALS en heb direct een traplift en badkamerverbouwing nodig.” Reken 10 minuten.
  2. Maak een afspraak voor een huisbezoek. Geef je plattegrond en meetlijst mee. Vraag of een ergotherapeut meekomt. Reken 1 week wachttijd.
  3. Vraag een voorschot aan voor spoedmaatregelen, zoals een traplift of tillift. Geef aan dat je valrisico’s hebt. Reken 2-3 dagen.
  4. Vraag een PGB (persoonsgebonden budget) of Zorg in Natura. Kies PGB als je zelf wilt inkopen. Reken 1-2 weken voor goedkeuring.
  5. Vraag ook een indicatie voor domotica, zoals een alarmsysteem of spraakbesturing. Noem merken zoals Philips Hue, KlikAanKlikUit of Google Nest. Reken 1 week.

Bij ALS gaat het om maatwerk en spoed. Vraag een indicatie aan via het Wmo-loket van je gemeente. Geef aan dat je een progressieve aandoening hebt en dat je snel moet schakelen. Tijdsindicatie: een huisbezoek duurt 45-60 minuten.

De beslissing volgt meestal binnen 2 weken. Bij spoed kun je bellen voor een versnelling.

Wat je nodig hebt voor de aanvraag

Veelgemaakte fout: je wacht met de aanvraag tot het te laat is. Doe het nu.

Je kunt altijd annuleren. Tip: vraag een voorlopige voorziening aan. Dat is een tijdelijke oplossing, bijvoorbeeld een huurtraplift (€50-€100 per maand). Dit kan binnen enkele dagen geregeld zijn.

Stap 3: Traplift en traploze oplossingen

De trap is vaak de grootste barrière. Een traplift is snel geregeld, maar kies je voor een vaste lift of een tijdelijke huur?

  1. Meet de trap: breedte tussen leuningen, aantal treden, bocht of rechte trap. Noteer de afmetingen. Reken 20 minuten.
  2. Ontvang 3 offertes van erkende leveranciers, bijvoorbeeld ThyssenKrupp, Platt of Handicare. Vraag om een huisbezoek. Reken 1 week.
  3. Check of de lift past bij je scootmobiel of rollator. De zitting moet draaien en de armleuningen moeten inklappen. Minimale zitbreedte: 45 cm.
  4. Vraag de Wmo-offerte mee te nemen in de aanvraag. Geef aan dat je een indicatie hebt. Vraag om een huuroptie.
  5. Plaats de lift. De montage duurt 1 dag. Zorg dat de vloer stabiel is en dat er een stopcontact in de buurt is. Minimale vrije hoogte: 2 meter.

Een vaste traplift kost €3.000-€6.000, afhankelijk van het model en de trapboog.

Een huurtraplift is €50-€100 per maand. Bij een rechte trap is het goedkoper dan bij een wenteltrap. Veelgemaakte fout: je koopt een lift zonder te testen.

Alternatieven als een traplift niet kan

Vraag een proefplaatsing aan. De meeste leveranciers doen dit gratis.

Tip: kies voor domotica-koppeling. Een traplift met afstandsbediening werkt samen met een smart home-systeem. Zo roep je: “Lift naar beneden” via Google Nest of Amazon Alexa. Denk ook aan de voordeur. Een drempelhulp of schuine plaat kost €100-€300. Handig voor scootmobielen. Heb je ondersteuning bij scoliose op latere leeftijd nodig? Kijk dan ook naar ergonomische aanpassingen in huis.

Stap 4: Badkamer en slaapkamer aanpassen

De badkamer is een valrisico. Een natte vloer is gevaarlijk.

  1. Meet de badkamer: lengte, breedte, deurwaarde. Noteer waar je wilt douchen en waar de wastafel komt. Reken 20 minuten.
  2. Kies een inloopdouche met een douchebak van 90x90 cm of 120x120 cm. Zorg voor een lage instap (max 2 cm). Vraag om een zitje of douchezitje.
  3. Installeer beugels bij toilet en douche. Plaats ze op 45-50 cm hoogte, op schouderhoogte. Kies roestvrij staal. Kosten €50-€150 per stuk.
  4. Antislipvloer: kies tegels met een R10- of R11-classificatie. Kosten €30-€60 per m². Laat dit door een professional leggen.
  5. Voeg domotica toe: een alarmsysteem, bewegingssensoren en een spraakassistent. Kies voor Philips Hue of KlikAanKlikUit. Kosten €200-€500.

Kies voor een inloopdouche, antislipvloer en beugels. Een badkamerverbouwing kost €5.000-€15.000, afhankelijk van de grootte en materialen.

De Wmo kan een deel vergoeden, soms tot €10.000. Veelgemaakte fout: te kleine douche. Kies minimaal 90x90 cm, ook voor een scootmobiel of rollator. Blijf in beweging om trombose bij beperkte mobiliteit te voorkomen.

Slaapkamer aanpassen

Tijdsindicatie: een badkamerverbouwing duurt 5-10 werkdagen. Vraag een tijdelijke wasruimte in de keuken of garage.

Zorg dat de route van bed naar badkamer vrij is. Minimaal 90 cm breedte.

Stap 5: Domotica en slimme hulpmiddelen

Domotica maakt je huis veiliger en zelfstandiger. Je kunt lampen, ramen en deuren bedienen met je stem of een schakelaar.

  1. Kies een platform: Google Nest, Amazon Alexa of Apple HomeKit. Kosten €50-€150 voor een starterpakket.
  2. Plaats sensoren in de badkamer, woonkamer en slaapkamer. Kosten €30-€60 per sensor.
  3. Sluit je traplift aan op domotica. Vraag de leverancier of dit kan. Kosten €50-€150 voor een koppelmodule.
  4. Voeg een alarmsysteem toe met valdetectie. Kies een systeem dat belt naar mantelzorgers. Kosten €200-€500.
  5. Test alles. Roep: “Lampen uit” en controleer of de lift reageert. Doe dit met je mantelzorger. Reken 1 uur.

Kies voor een systeem dat samenwerkt met je traplift en alarmsysteem. Veelgemaakte fout: te veel systemen die niet samenwerken.

Kies één platform en hou het simpel. Tip: vraag de Wmo om domotica. Soms wordt dit vergoed, vooral bij valrisico, eenzaamheid of mantelzorg voor iemand met een verstandelijke beperking.

Stap 6: Budget, Wmo en financiering

Je wilt weten wat het kost en wat je krijgt. Hieronder een overzicht van gemiddelde prijzen en Wmo-vergoedingen. Vraag altijd een offerte op maat.

Leveranciers kunnen een Wmo-offerte maken voor de gemeente. Zo weet je precies wat je krijgt.

Veelgemaakte fout: je koopt eerst en vraagt daarna vergoeding aan. Doe het andersom. De Wmo keurt achteraf goed.

Verificatie-checklist

Gebruik deze checklist om te controleren of alles klopt. Vink elk punt af.

Als je alles hebt afgevinkt, ben je klaar. Je huis is veilig, toegankelijk en slim. Je kunt rustig ademhalen.

Je hebt een plan en je voert het uit. Als je vragen hebt, bel je je gemeente of een leverancier. Je staat er niet alleen voor.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Medische Aandoeningen & Specifieke Zorg
Ga naar overzicht →
S
Over Sandra Kuijpers

Expert in levensloopbestendig wonen en mantelzorgoplossingen. Adviseert families over woningaanpassingen, Wmo-vergoedingen, trapliften en zorg domotica voor een veilige thuissituatie.