Kan ik een PGB krijgen voor de inzet van een familielid als zorgverlener?

S
Sandra Kuijpers
Mantelzorg & Woningaanpassingen Expert
Wmo, PGB & Wetgeving · 2026-02-15 · 6 min leestijd

Een PGB, of persoonsgebonden budget, geeft je de vrijheid om zelf je zorg te regelen.

Je bepaalt zelf wie er over de vloer komt en wanneer. Veel mensen willen graag een familielid inschakelen voor mantelzorg, maar weten niet of dat mag en hoe dat financieel werkt.

Het goede nieuws: ja, het kan. Maar er zitten wel regels aan vast. In dit artikel lees je hoe je een PGB kunt krijgen voor de inzet van een familielid, wat de belastingregels zijn en hoe je administratie op orde blijft.

Kan ik een familielid als zorgverlener inzetten?

Ja, dat kan. Met een PGB koop je zelf zorg in.

Jij bent de budgethouder en bepaalt wie er voor je zorgt. Dat mag een professionele zorgverlener zijn, maar net zo goed je broer, dochter of een goede buur. De voorwaarde is wel dat je een speciale zorgovereenkomst sluit.

Informele zorgverlener en tarieven

Zonder die overeenkomst mag je geen betalingen doen en loopt je PGB-aanvraag vast. Een PGB kan afkomstig zijn vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Wet langdurige zorg (Wlz) of de Zorgverzekeringswet (Zvw).

Elke wet heeft zijn eigen instantie: de gemeente, het zorgkantoor of de zorgverzekeraar.

Zij bepalen de voorwaarden en tarieven. Check daarom altijd de lokale verordening of het pgb-reglement van je gemeente of verzekeraar. Een familielid is een informele zorgverlener. Informele zorgverleners krijgen een lager uurtarief dan formele zorgverleners.

Een formele zorgverlener moet voldoen aan eisen, zoals inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK) of een zorgdiploma. Een familielid hoeft dat niet te hebben, maar mag wel alleen taken uitvoeren die passen bij zijn of haar kwaliteiten.

Voorbeelden van taken die een familielid mag doen: helpen met douchen, aankleden, maaltijden bereiden, medicijnen innemen, begeleiding bij een afspraak of het beheren van de huishoudelijke taken. Denk ook aan praktische ondersteuning bij levensloopbestendig wonen, zoals het plaatsen van een traplift of het aanpassen van de badkamer. Een familielid mag echter geen medisch handelingen uitvoeren die alleen voorbehouden zijn aan verpleegkundigen of artsen.

De tarieven verschillen per wet en per gemeente. Voor de Wmo liggen de tarieven vaak tussen de €10 en €15 per uur voor informele zorg.

Zorgovereenkomst met familie

In de Wlz kunnen formele tarieven worden uitbetaald als de zorgverlener in het BIG-register staat, bij een zorgorganisatie werkt of bij de KvK is ingeschreven. Informele zorgverleners zitten vaak rond de €12 per uur. Vraag altijd een tarievenlijst op bij je gemeente of zorgverzekeraar.

Zonder zorgovereenkomst geen PGB. De overeenkomst legt vast wat de zorgverlener doet, hoeveel uur per week, welke taken en wat het uurtarief is.

Je kunt een standaardmodelovereenkomst gebruiken van de gemeente of zorgverzekeraar. Die overeenkomst moet je zelf invullen en ondertekenen. De zorgovereenkomst is niet alleen voor de belastingdienst, maar ook voor de Sociale Verzekeringsbank (SVB) of je zorgverzekeraar.

Zij controleren of de zorgverlening voldoet aan de regels. Zonder overeenkomst kunnen ze de betalingen weigeren. Zorg dus dat je dit op tijd regelt, voordat je familielid begint met zorgverlenen.

Belastingen en premies

Over het PGB-bedrag zelf betaal je als budgethouder geen belasting. Dat bedrag is bestemd voor de zorg, waarbij het belangrijk is om te weten wat de actuele PGB tarieven voor 2026 zijn.

Wel moet je familielid inkomstenbelasting en premies betalen over het loon dat hij of zij ontvangt. Jij bent de werkgever en moet de loonheffingen inhouden en afdragen. De belastingdienst ziet een familielid als werknemer.

Inhouden belasting en premies

Dat betekent dat je premies werknemersverzekeringen en loonheffingen moet inhouden. De netto-uitbetaling aan je familielid is dus lager dan het bruto-uurtarief.

  1. Voorlopige aanslag: Vraag een voorlopige aanslag aan bij de belastingdienst. Dan betaal je maandelijks belasting in plaats van in één keer. Dit voorkomt een hoge eindafrekening.
  2. Verklaring Loonheffingen Opting-in: Vraag deze verklaring aan bij de belastingdienst. Dan worden de belastingen en premies direct ingehouden op het loon. Je familielid krijgt netto uitbetaald en jij hoeft niets af te dragen.

Een informele zorgverlener krijgt een lager tarief, maar betaalt wel belasting over het loon. Je kunt kiezen uit twee manieren om de belasting en premies te regelen: De SVB kan helpen met de salarisadministratie. Je kunt de SVB machtigen om de loonheffingen in te houden en de zorgverleners te betalen.

Dit is niet verplicht, maar wel een optie. Zelf de administratie voeren is complex en foutgevoelig.

De SVB regelt dit voor een klein bedrag per maand. Vergeet niet dat de eigen bijdrage voor het PGB niet aftrekbaar is in de aangifte inkomstenbelasting. Die betaal je dus zelf. Check de website van de belastingdienst voor de exacte bedragen en regels.

PGB aanvragen en administratie

Een PGB aanvragen begint bij een indicatie. Voor de Wmo vraag je een indicatie aan bij de gemeente. Voor de Wlz ga je naar het zorgkantoor.

Voor de Zvw vraag je een indicatie aan bij je zorgverzekeraar. VGZ biedt alleen een Zvw-pgb voor verpleging en verzorging thuis en/of kindzorg.

Na de indicatie vul je een pgb-aanvraagformulier in. Doe dit minimaal 6 weken voor de einddatum van je huidige PGB.

Herindicatie en einddatum pgb

Anders loop je het risico dat je PGB stopt en er een onderbreking ontstaat. De SVB of je zorgverzekeraar keurt de aanvraag goed of af. De budgethouder is verplicht zelf administratie bij te houden.

Bewaar alle zorgovereenkomsten, urenregistraties, facturen en betaalbewijzen. De SVB kan helpen met een digitaal administratiesysteem.

Zorg dat je dit op orde hebt, want de controle kan elk moment komen. Een PGB stopt niet automatisch. Je moet zelf de einddatum in de gaten houden. Neem 13 weken voor afloop contact op met je gemeente, zorgkantoor of verzekeraar voor een herindicatie. Wil je tijdens je PGB-periode op reis? Lees dan ook of je je zorgverlener mee kunt nemen op vakantie.

Een herindicatie is nodig om te beoordelen of je nog steeds recht hebt op zorg. Vraag een nieuw pgb-aanvraagformulier aan minimaal 6 weken voor verloop.

Hulp van de SVB

Doe je dit niet, dan loopt je PGB af en moet je stoppen met de zorg.

Dit kan voor problemen zorgen, zeker als je afhankelijk bent van mantelzorg. Zet een reminder in je agenda en start op tijd. De SVB is de Sociale Verzekeringsbank.

Zij beheren de PGB’s voor de Wlz en soms voor de Wmo. De SVB kan helpen met: Je kunt de SVB machtigen om dit te regelen.

Dit kost ongeveer €10 tot €15 per maand. Dit is een stuk makkelijker dan zelf de administratie voeren.

De SVB stuurt je een overzicht van alle betalingen en inhoudingen. Let op: de SVB is niet altijd verplicht.

Voor de Wmo kan de gemeente ook een eigen systeem gebruiken. Check dit bij je gemeente.

Praktische tips voor een soepel PGB

Hieronder vind je een overzicht van concrete tips om je PGB goed te regelen: Een PGB voor een familielid als zorgverlener is mogelijk, maar vraagt planning en administratie. Met de juiste overeenkomst en belastingregeling kun je veilig en flexibel zorg inkopen. Zo blijft je mantelzorg op peil en woon je levensloopbestendig thuis, met ondersteuning van je eigen familie.

  1. Sluit een zorgovereenkomst: Geen overeenkomst, geen PGB. Gebruik een modelovereenkomst van je gemeente of zorgverzekeraar.
  2. Vraag op tijd een herindicatie aan: 13 weken voor afloop van je PGB contact opnemen.
  3. Vraag een nieuw pgb-formulier aan: Minimaal 6 weken voor verloop.
  4. Regel de belasting: Kies voor een voorlopige aanslag of een opting-in verklaring.
  5. Houd administratie bij: Bewaar alle documenten en urenregistraties.
  6. Gebruik de SVB: Laat ze helpen met de salarisadministratie.
  7. Check de tarieven: Vraag een tarievenlijst op bij je gemeente of zorgverzekeraar.
  8. Denk aan de niche: Gebruik je PGB voor mantelzorg, levensloopbestendig wonen, trapliften, woningaanpassingen, domotica, scootmobielen, badkameraanpassingen of seniorenzorg.
Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Wmo, PGB & Wetgeving
Ga naar overzicht →
S
Over Sandra Kuijpers

Expert in levensloopbestendig wonen en mantelzorgoplossingen. Adviseert families over woningaanpassingen, Wmo-vergoedingen, trapliften en zorg domotica voor een veilige thuissituatie.