Vakantie voor mantelzorgers met zorg voor de naaste
Je staat er misschien nooit bij stil, maar als mantelzorger ben je eigenlijk 24/7 aan het werk. Je bent er voor je moeder die wat minder mobiel is, of voor je partner die zorg nodig heeft.
Een weekendje weg voelt dan al als een enorme opgave. Een echte vakantie? Dat lijkt soms een onmogelijke droom. Maar het kan wel degelijk.
Het is alleen net even anders regelen dan voor de gemiddelde Nederlander.
Je hoeft het wiel niet opnieuw uit te vinden; er zijn genoeg opties om zelf ook even op te laden.
Waarom een vakantie met zorg een absolute must is
Een vakantie is voor jou niet zomaar een luxe, het is brandstof.
Je kunt pas goed voor een ander zorgen als je zelf ook weer bent opgeladen. Blijf je maar doorgaan, dan loop je het risico op een burn-out. En dan kun je voor je gevoel helemaal niets meer voor je naaste doen.
Even de boel de boel laten, is dus pure noodzaak. Je hoofd leegmaken, nieuwe energie tanken.
Dat gun je jezelf én degene voor wie je zorgt. Een frisse blik doet wonderen.
Veel mantelzorgers denken dat het onmogelijk is. Dat de zorg te complex is of dat er niemand is die het overneemt. Dat is vaak niet zo. Je moet alleen net even anders kijken.
Gaat je naaste bijvoorbeeld naar een logeeradres van de zorginstelling? Of komt er tijdelijk professionele hulp in huis?
De mogelijkheden zijn er, je moet ze alleen weten te vinden. En dat is precies wat we hier gaan doen.
De opties voor zorg tijdens jouw afwezigheid
Het draait allemaal om het vinden van de juiste tijdelijke zorgoplossing. De meest voor de hand liggende is het inschakelen van professionele zorg.
Dit regel je vaak via de huisarts, de wijkverpleging of een zorgorganisatie. Zij kunnen tijdelijk de zorg overnemen. Denk aan persoonlijke verzorging, het toedienen van medicijnen of hulp bij het wassen en aankleden. Dit heet respijtzorg.
Het is er speciaal voor jou, de mantelzorger, om je even wat rust te gunnen.
Een andere optie is logeren. Sommige zorginstellingen hebben speciale logeerkamers of een logeerhuis. Je naaste verblijft dan een paar dagen of een week in een veilige omgeving, met professionele begeleiding.
Dit is ideaal als je zelf echt even weg wilt, bijvoorbeeld voor een vliegreis. Thuis kan dit natuurlijk niet, dus is het fijn dat dit kan.
Je naaste heeft ook afwisseling en leert andere mensen kennen. Vaak is dit prima te regelen via de Wmo of Zorgverzekering, afhankelijk van de situatie.
Vergeet je eigen netwerk niet. Vraag eens rond bij familie, vrienden of buren. Misschien is er een neef die best een weekje kan komen logeren? Of een goede buur die af en toe langs komt voor een praatje en een warme maaltijd?
Zet het in een schema, zodat iedereen weet waar hij aan toe is. Dit is vaak de goedkoopste en gezelligste oplossing. Zorg wel dat de benodigde spullen in huis zijn, zoals een aangepast bed of een tillift, en dat de vrijwilliger weet hoe dit werkt.
Praktisch regelen: van Wmo tot domotica
Om te weten wat er precies mogelijk is, moet je even de tijd nemen om alles op een rijtje te zetten. Begin bij het Wmo-loket van je gemeente.
Bel ze op en leg je situatie uit. Je bent mantelzorger en je hebt even rust nodig.
Vraag naar de mogelijkheden voor respijtzorg of logeren. Ze kunnen je informeren over Mantelzorg en de Wmo: welke hulp kun je aanvragen? met een Pgb (Persoonsgebonden Budget) waarmee je tijdelijk betaalde hulp kunt inschakelen. Soms is er ook een mantelzorgvergoeding of -complement beschikbaar.
Dit verschilt per gemeente, dus informeer ernaar. Tegelijkertijd kun je ook de zorg voor je naiste thuis wat automatiseren. Dit heet domotica. Dit zijn hulpmiddelen die het leven makkelijker maken en jou een stuk rustiger geven. Denk aan een personenalarmsysteem, zodat je naaste direct hulp kan roepen.
Of een slimme pillendoos die een seintje geeft als de medicijnen ingenomen moeten worden.
Zelfs een slimme deurbel of camera kan helpen om vanaf je vakantiebestemming even te zien of alles goed is. Dit zorgt voor een gerust hart.
Denk ook aan de aanpassingen in huis die het je naaste makkelijker maken, en jou dus ook. Als je een weekje weg bent, is het fijn als je naaste zelfstandig kan douchen in een aangepaste badkamer met een douchestoel of een thermostaatkraan. Of dat ze makkelijk de trap op kan met een traplift, mocht dat nodig zijn.
Zorg dat deze aanpassingen op orde zijn voordat je gaat. Zo weet je zeker dat het thuis veilig is, ook als jij er even niet bent.
Overleg met de zorgverlener wat er nodig is.
Wat kost het en waar kun je op besparen?
De kosten voor tijdelijke zorg kunnen flink oplopen, maar er zijn manieren om dit betaalbaar te houden. Professionele thuiszorg via een bureau kost al snel €25 tot €35 per uur.
Als je dit 24 uur per dag nodig hebt, loopt het bedrag op. Logeren in een zorginstelling kost gemiddeld €100 tot €150 per dag, inclusief zorg en verblijf. Dit is vaak wel aftrekbaar voor de inkomstenbelasting als zorgkosten.
Vraag hier je boekhouder of de belastingdienst over. Gelukkig zijn er goedkopere opties.
Vrijwilligersorganisaties zoals MantelzorgNL of lokale respijtzorgorganisaties kunnen helpen. Zij regelen vrijwilligers die een paar uur per dag langskomen. Benieuwd naar wat vervangende zorg kost? Dit kost vaak niets, of alleen een kleine onkostenvergoeding.
Sommige organisaties vragen een eigen bijdrage, bijvoorbeeld €5 per uur. Dit is een stuk goedkoper dan professionele zorg.
Kijk ook of je recht hebt op een vergoeding vanuit de zorgverzekering voor logeeropvang.
Om kosten te besparen kun je ook je netwerk inschakelen. Vraag familie of vrienden om een bijdrage. Misschien kan iedereen een dagje taken overnemen. Zo deel je de lasten en de kosten.
Als je naaste een scootmobielen heeft, zorg dan dat deze opgeladen is en dat de route bekend is. Zo kan de vervanger makkelijk een frisse neus halen met je naaste. Een goede voorbereiding bespaar je veel stress en onverwachte kosten.
Jouw stappenplan voor een zorgeloze vakantie
Een goede voorbereiding is het halve werk. Begin op tijd, minstens een maand van tevoren.
Zo voorkom je last-minute stress. Zorg dat je alle belangrijke gegevens bij de hand hebt: medicatielijst, contactgegevens van artsen, verzekeringen en een duidelijk zorgplan. Maak een mapje met deze informatie.
Zoek uit welke hulpmiddelen er allemaal zijn in huis. Is er een traplift?
Werkt de badkamer goed? Is er een seniorentoestel met grote knoppen?
Zorg voor een duidelijke overdracht. Wie doet wat en wanneer? Maak een schema voor de vervangers. Zorg dat ze weten hoe ze bepaalde dingen moeten doen, zoals het tillen of de dagelijkse zorg bij de ziekte van Huntington.
Oefen dit desnoods een keertje van tevoren. Zorg dat je naaste weet dat je weggaat en dat het goed komt.
Leg uit wie er langskomt en wat er gaat gebeuren. Dit voorkomt onrust en angst. En tot slot: geniet!
Je verdient deze vakantie. Je hebt hard gewerkt.
Zorg dat je bereikbaar bent voor noodgevallen, maar spreek af dat ze alleen bellen als het écht niet anders kan. Schakel je werktelefoon uit. Laat je niet schuldig voelen.
Je doet dit niet voor jezelf alleen, je doet dit ook voor je naaste.
Een uitgeruste mantelzorger is een betere mantelzorger. Dus boek die reis, pak je koffer en ga er even tussenuit. Je hebt het verdiend.