Wat is een 'persoonsvolgend budget' en hoe verschilt het van PGB?
Stel je voor: je krijgt eindelijk hulp voor je vader die slecht ter been is.
Hij krijgt een Wmo-indicatie en hoort iets over een 'persoonsvolgend budget'. Het klinkt ingewikkeld, maar het is eigenlijk best simpel. Het is een potje geld dat specifiek voor hem bedoeld is, ongeacht waar hij woont. Dit in tegenstelling tot een PGB, dat meer vrijheid geeft maar ook meer rompslomp.
We gaan het stap voor stap uitleggen, zonder ingewikkelde taal. Je krijgt direct helder wat je kunt verwachten.
Stap 1: Wat heb je nodig voordat je begint?
Voor je start met een persoonsvolgend budget of een PGB, moet je het een en ander op orde hebben.
Dit is de basis, zonder deze stappen kom je niet verder. Het is handig om alvast wat documenten bij de hand te hebben.
Je hebt een indicatie van de Wmo of het CIZ nodig. Dat is een officiële verklaring dat je hulp nodig hebt, bijvoorbeeld voor woningaanpassingen of een scootmobiel. Zonder deze indicatie krijg je geen geld. Daarnaast is een geldig identiteitsbewijs nodig, zoals een paspoort of ID-kaart.
En natuurlijk je burgerservicenummer (BSN). Verder is het slim om een overzicht te maken van je huidige hulp.
Wie helpt er al? Welke zorg is er nodig? Denk aan mantelzorg, huishoudelijke hulp of specifieke aanpassingen zoals een traplift of domotica.
Dit helpt bij de aanvraag. Tot slot: een bankrekening op je eigen naam. Het geld moet daar naartoe gestort worden.
- Wmo- of CIZ-indicatie (bijvoorbeeld voor levensloopbestendig wonen)
- Geldig ID-bewijs en BSN
- Overzicht van benodigde zorg (thuiszorg, mantelzorg, aanpassingen)
- Eigen bankrekening
Stap 2: Wat is een persoonsvolgend budget precies?
Een persoonsvolgend budget is een vast bedrag per jaar dat specifiek aan jou is gekoppeld. Het geld hangt aan jou als persoon, niet aan een locatie.
Als je verhuist, gaat het budget mee. Dit is ideaal voor senioren die bijvoorbeeld van een huis met trappen naar een levensloopbestendige woning verhuizen. De zorg blijft hetzelfde, het budget ook.
Het bedrag hangt af van je indicatie. Een lichte indicatie voor alleen huishoudelijke hulp levert ongeveer €2.000-€4.000 per jaar op.
Een zwaardere indicatie voor intensieve zorg en woningaanpassingen kan oplopen tot €15.000 of meer. Denk aan een traplift (€3.000-€6.000) of een aangepaste badkamer (€5.000-€10.000). Het budget dekt deze kosten, maar je moet wel zelf de zorg inkopen.
Het grote verschil met een PGB (persoonsgebonden budget) is de flexibiliteit. Bij een persoonsvolgend budget zit je vaak vast aan gecontracteerde zorgverleners via de gemeente.
Een PGB geeft je meer vrijheid: je kiest zelf je hulp, zelfs een mantelzorger of een particuliere thuiszorgorganisatie.
Maar bij een PGB ben je ook zelf verantwoordelijk voor de administratie en contracten. Een persoonsvolgend budget is vaak eenvoudiger, maar minder vrij.
Een persoonsvolgend budget is als een vaste OV-chipkaart voor je zorg: het geld reist met je mee, maar je kunt niet overal in- en uitstappen waar je wilt.
Stap 3: Hoe vraag je een persoonsvolgend budget aan?
De aanvraag begint bij de gemeente. Bel of mail de Wmo-afdeling en vraag om een intakegesprek.
Dit duurt vaak 2-4 weken voordat je een afspraak hebt. Tijdens dit gesprek bespreek je je situatie: welke hulp heb je nodig?
Denk aan een scootmobiel (vanaf €2.500), domotica voor veiligheid (€500-€2.000) of een traplift. Wees concreet: vertel dat je vader elke dag hulp nodig heeft bij het douchen. Na het gesprek volgt een indicatiestelling. Dit duurt 4-6 weken.
Een consulent bezoekt je thuis en bekijkt je woning. Is deze levensloopbestendig?
Zo niet, welke aanpassingen zijn nodig? De indicatie bepaalt het budgetbedrag. Vraag altijd om een schriftelijke bevestiging.
Controleer of alle benodigde zorg is meegenomen, zoals mantelzorg of hulp bij maaltijden. Zodra de indicatie binnen is, kies je voor een persoonsvolgend budget of een PGB, waarbij het goed is om te weten hoe de verantwoording van een PGB na overlijden verloopt.
Voor het persoonsvolgend budget meld je je bij de gemeente. Zij regelen de betalingen aan gecontracteerde zorgverleners.
De looptijd is meestal 1 jaar, daarna wordt het opnieuw beoordeeld. Veelgemaakte fout: te laat reageren op brieven van de gemeente. Zet een reminder in je agenda.
- Bel de Wmo-afdeling voor een intake (duurt 2-4 weken)
- Wees concreet over benodigde hulp (bijv. traplift of scootmobiel)
- Controleer de indicatie na 4-6 weken
- Kies voor persoonsvolgend budget bij de gemeente
Stap 4: Hoe verschilt het van een PGB?
Een PGB is een persoonsgebonden budget. Je krijgt het geld op je rekening en koopt er zelf zorg mee in. Het is ook goed om te weten wat er bij overlijden met het resterende PGB-budget gebeurt.
Dit geeft veel vrijheid: je kunt kiezen voor een particuliere thuiszorg of een mantelzorger die je vertrouwt.
Maar het vereist administratie. Je moet contracten opstellen, uren bijhouden en declaraties indienen. Dit kan 5-10 uur per maand kosten.
Bij een persoonsvolgend budget regelt de gemeente de zorg. Je krijgt een vast bedrag per jaar, bijvoorbeeld €8.000 voor woningaanpassingen.
De gemeente betaalt een gecontracteerde leverancier, zoals een bedrijf voor trapliften of badkameraanpassingen. Dit is minder werk voor jou, maar je hebt minder keuze. Bij een PGB kun je zelfs een scootmobiel van een specifiek merk kiezen, bij een persoonsvolgend budget moet je vaak uit een beperkt aanbod kiezen. De keuze hangt af van je situatie.
Heb je weinig tijd en wil je geen administratie? Kies voor een persoonsvolgend budget.
Wil je maximale controle over je zorg, zoals domotica die precies op jouw wensen is afgestemd? Ga voor een PGB. Een veelgemaakte fout is het niet begrijpen van de verantwoordelijkheden. Bij een PGB ben je zelf werkgever van je hulp; bij een persoonsvolgend budget ben je meer een klant.
Stap 5: Hoe beheer je je budget en vermijd je fouten?
Beheer je persoonsvolgend budget door een eenvoudige spreadsheet bij te houden. Noteer de maandelijkse kosten: bijvoorbeeld €200 voor huishoudelijke hulp en €150 voor een scootmobiel-verzekering.
Het totaalbedrag moet binnen je jaarbudget blijven. Gebruik een app zoals MoneyWiz of een simpele Excel-lijst. Dit duurt maar 10 minuten per maand. Veelgemaakte fouten: vergeten dat het budget alleen voor gecontracteerde zorg geldt.
Je kunt niet zomaar een traplift van een andere leverancier kiezen. Vraag altijd bij de gemeente na welke partijen gecontracteerd zijn.
Een andere fout is het niet tijdig melden van veranderingen, zoals een verhuizing.
Doe dit binnen 2 weken, anders stopt het budget. Voor een PGB is het beheer intensiever. Je moet urenregistratie bijhouden, loonheffing betalen en jaarlijks hulp bij het PGB budget beheren via de SVB indienen.
Bij een persoonsvolgend budget is dit grotendeels geregeld. Tip: vraag een mantelzorger om te helpen met het overzicht. Zij kunnen ook helpen bij het aanvragen van extra hulp, zoals een levensloopbestendige woningaanpassing.
- Maak een spreadsheet voor maandelijkse kosten
- Check gecontracteerde leveranciers bij de gemeente
- Meld veranderingen binnen 2 weken
- Voor PGB: houd uren bij en betaal loonheffing
Stap 6: Verificatie-checklist voor jezelf
Gebruik deze checklist om te controleren of je alles goed hebt geregeld. Vink elk punt af naast je stoel.
- Heb je een Wmo- of CIZ-indicatie? Controleer de datum: is deze geldig?
- Is je budgetbedrag duidelijk? Bijv. €8.000 voor woningaanpassingen?
- Weet je welke zorg gecontracteerd is? Denk aan trapliften of badkamerhulp.
- Heb je een overzicht van je huidige zorg? Mantelzorg, scootmobiel, domotica?
- Zijn veranderingen (verhuizing) gemeld bij de gemeente?
- Bij PGB: zijn contracten opgestald en uren bijgehouden?
- Is je bankrekening klaar voor stortingen?
Dit geeft rust en zekerheid. Als je alles hebt afgevinkt, zit je goed.
Het persoonsvolgend budget is een steun in de rug voor een zorgeloze toekomst. Twijfel je nog over PGB of persoonsvolgend budget? Bel de Wmo-afdeling van je gemeente voor persoonlijk advies. Je bent niet alleen; veel senioren en mantelzorgers gaan hierdoor heen.